|
||||||||||
© tlf. 666 600
Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy Tikið stig til tilmælið: Lions Club Eysturoy saman við Heilafelagnum og Giktafelag Føroya Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 2 av 22 INNIHALDSYVIRLIT 1 NIÐURSTØÐA............................................................................................................................................ 3 2 FORMÆLI.................................................................................................................................................. 5 3 INNGANGUR ............................................................................................................................................. 7 3.1 A 4 MÁLBÓLKUR............................................................................................................................................ 9 4.1 V 4.1.1 F 4.1.2 V 4.1.3 E 5 ARBEIÐSHÁTTUR.................................................................................................................................. 12 5.1 V 5.2 S 5.3 D 5.4 K 6 FÓLKAGRUNDARLAG......................................................................................................................... 14 6.1.1 F 6.1.2 V 7 ÚRSLIT AV KANNING........................................................................................................................... 14 7.1 S 7.2 A 7.3 V 7.4 F 8 UPPSKOT TIL SKIPAN.......................................................................................................................... 14 8.1 S 8.2 V 8.2.1 S 8.2.2 G 8.2.3 V 8.2.4 F 8.2.5 V 8.2.6 M 9 BÚSKAPARLIG GREINING................................................................................................................... 14 10 KELDULISTI............................................................................................................................................ 14 Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 3 av 22 1 Niðurstøða Hetta tilmælið viðger íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy. Umframt at hava tilboð til fólk, ið ynskja fyribyrgjandi venjingar, verður dentur lagdur á viðlíkahalds- og endurvenjingartilboð til sjúklingar, ið eru raktir av m.a. apopleksi, morbus bechtrew, parkinson, sclerose og gikt. Tilboðið fevnir um persónar yvir 18 ár. Tilmælið er skrivað av Virkisráðgeving eftir umbøn frá Lions Club Eysturoy saman við Heilafelagnum og Giktafelagnum. Tilmælt verður at tilboðið skal umsitast, samskipast og útbjóðast av Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi í Runavík. Tilboðið skal skipast sum ein 3 ára royndarverkætlan. Játtanin til royndarverkætlanina verður latin til Eysturoyar Røktar- og Ellisheim at umsita, men áteknað beinleiðis til verkætlanina. Øll venjingartilboðini, sum málbólkurin umfatar, vera á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi. Trý starvsfólk verða sett til at røkja tilboðið um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing, ein fysioterapetur, ein ergoterapeutur og eitt hjálparfólk við heilsufakligari bakgrund. Hesi starvsfólk koma at arbeiða beinleiðis undir leiðslu av Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi. Venjingartilboðið skal samskipast av omanfyrinevndu starvsfólkum, og um tørvur er á tí, í samstarvi við terapeutarnar á ellisheiminum. Talið á venjingaramboðum á ellisheiminum, er nøktandi til at byrja venjingarnar, men tá hugsað verður um, at samlaða talið á brúkarum verður munandi hægri, tá nýggja tilboðið verður sett í verk, er neyðugt at keypa nakað av leysari venjingarútgerð og maskinum. Viðvíkjandi flutningi, er møguleiki at útbyggja Serflutningstænastuna í Eysturoy, um tørvur skuldi verði á tí. Tey, ið tekna seg til fyribyrgjandi venjing, syrgja sjálvi fyri flutningi. Tey, ið tekna seg til viðlíkahalds- og endurvenjing hava møguleika fyri at søkja Almannastovuna um serflutning. Búskaparliga metingin vísir, at verkætlanin vil viðføra ein kostnað uppá uml. 1.240.000 kr. pr. ár. Tilboðið verður heldur ikki heilt ókeypis fyri brúkaran. Í 3 ára royndar tíðarskeiðinum, Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 4 av 22 hava vit valt at hava eitt nýtslugjald á kr. 20 pr. brúkara fyri hvørja venjing. Vit meta, at hetta vil viðføra, at brúkarin tekur tilboðið meira í álvara. Samanumtikið vísa nógvar kanningar at slík fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjingartilboð, sum vit viðgera her, er ein góð íløga, sum verður vunnin innaftur við fylgjandi: • • fyri seg aftur, og blíva harvið ikki so røktartung, sum tey annars kundu verið. Harumframt gevur tað hesum málbólki eitt betri og virðiligari lív. Talan er um eina sonevnda win-win støðu fyri allar partar. Samfelagið vinnur við tað at tey, ið hava tørv á venjingartilboðnum í hesum tilmæli fáa eitt tilboð, ið mett verður, at tey hava rætt til. Í longdini sparir hetta samfelagnum fyri pening, við tað at færri gerast so sjúk, at tey tørva røkt. Málbólkurin í okkara tilmæli vinnur uppá, at tey fáa eitt betri og virðiligari lív við hægri lívsgóðsku. Hetta tilmælið er eisini í trá við uppskotið, ið varð samtykt av Løgtinginum 13. mai, um at seta í gildi fyri Føroyar Sáttmála Sameindu Tjóða frá 13. desember 2006 um rættindi hjá einstaklingum, ið bera brek. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 5 av 22 2 Formæli Seinastu árini hevur ljós verið varpað á tørvin á fyribyrgjandi venjing umframt viðlíkahaldsog endurvenjing av fólki við førleikatarni í Føroyum. Viðurskiftini hjá hesum bólki er ikki nøktandi í dag, serliga tá tað snýr seg um intensiva endurvenjing av apopleksiraktum. Aftan á at deildin E3 á Landsjúkrahúsinum varð niðurløgd, hevur einki beinleiðis endurvenjingartilboð verið til hendan sjúklingabólk. Hetta tilmælið er skrivað av Virkisráðgeving í Saltangará eftir umbøn frá Lions Club Eysturoy, sum saman við Heilafelagnum og Giktafelagnum tók stig til hesa verkætlan. Tilmælið lýsir ítøkiligt uppskot viðvíkjandi íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy. Tilmælið er skrivað í tøttum samstarvi við Lions Club Eysturoy og við ein verkætlarnarbólk, samansettur av umboðum fyri avvarandi øki. Við í hesum verkætlanarbólki hava verið Jóhan Petersen, Lions Club Eysturoy, Ann Hovland, sjúkrarøktarfrøðingur og nevndarlimur í Heilafelagnum, Anna Petersen, ergoterapeutur og forkvinna í Giktafelag Føroya, Ása Hanusson, sjúkrarøktarfrøðingur og leiðari av Heimatænastuni Økið 3, Eydna Justinussen, sjúkrarøktarfrøðingur og varaleiðari av Heimatænastuni Økið 3, Benadicta S. Ellingsgaard, fysioterapeutur/økisterapeutur á Røktarheiminum Mørkini, Martha Reyðberg, ergoterapeutur/økisterapeutur á Røktarheiminum Mørkini og Tordur J. Niclasen, sjúkrarøktarfrøðingur og leiðari á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi. Uppgávan hjá hesum bólki hevur verið at givið góð ráð og fakliga vitan, umframt vegleiðing í arbeiðnum. Vit skulu eisini takka teimum, ið vit hava gjørt samrøður við: Laila Solmunde, forkvinna í Meginfelag teirra Brekaðu í Føroyum, Kári Rasmussen, kommunulækni, Sverri Lamhauge, kommunulækni og Andrias Poulsen, praktiskur samskipari av Serflutningstænastuni í Eysturoy. Harumframt fólki úr omanfyrinevnda verkætlanarbólki, sum vit hava havt serstakar samrøður við: Ann Hovland, sjúkrarøktarfrøðingur og nevndarlimur í Heilafelagnum, Benadicta S. Ellingsgaard, fysioterapeutur/økisterapeutur á Røktarheiminum Mørkini, Ása Hanusson, sjúkrarøktarfrøðingur og leiðari av Heimatænastuni Økið 3, Eydna Justinussen, sjúkrarøktarfrøðingur og varaleiðari av Heimatænastuni Økið 3 og Tordur J. Niclasen, sjúkrarøktarfrøðingur og leiðari á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 6 av 22 Tað er okkara vón, at ein játtan verður latin til hesa verkætlan, fyri at venjingartilboðini kunnu setast í verk í Eysturoynni skjótast gjørligt, og harvið vera við til at betra um viðurskiftini hjá teimum, ið hava tørv á fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 7 av 22 3 Inngangur Hetta tilmælið hevur til endamáls, at fáa sett í verk tilboð um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy. Í løtuni eru tilboðini til hendan málbólk ikki nøktandi í oynni. Landsstýrismaðurin í Almanna- og Heilsumálum hevur í nøkur ár arbeitt við at gera eina yvirskipaða ætlan viðvíkjandi endurvenjing til fólk við førleikatarni, og í 2007 tók Almannaog Heilsumálaráðið stig til at skriva eitt álit um endurvenjing. Tó er einki skipað tilboð um endurvenjing, sum fevnir um allar Føroyar, komið enn. Í hesum sambandi tók Lions Club Eysturoy, í november 2008, stig til, saman við Heilafelagnum og Giktafelagnum, at skriva hetta tilmælið um at seta í verk venjingartilboð til fólk við førleikatarni umframt tilboð um fyribyrjandi venjingar í Eysturoy. Endamálið við tilmælinum er at lýsa støðuna hjá einum útvaldum málbólki og koma við einari ítøkiligari ætlan um venjingartilboð, sum er klárt at seta í verk, um játtan verður latin. Í sambandi við tilmælið, hevur Lions Club Eysturoy fingið stuðul frá VRG og kommunum í Eysturoy. Venjingartilboðið skal fevna um fólk, ið hava tørv á fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing. Tørvur er tó á at avmarka málbólkin, soleiðis, at man veruliga kann gera mun. Umframt at hava tilboð til fólk, ið ynskja fyribyrgjandi venjingar, verður dentur lagdur á viðlíkahalds- og endurvenjingartilboð til sjúklingar, ið eru raktir av m.a. apopleksi, morbus bechtrew, parkinson, sclerose og gikt. Tilboðið fevnir um persónar yvir 18 ár. Tilmælið er grundað á eina kanning, sum Heilafelagið hevur latið gjørt í 2003, og á omanfyri nevnda álit um endurvenjing fyri fólk við førleikatarni frá 2007. 3.1 Arbeiðssetningur Í samráð við nevndina í Lions Club Eysturoy er fylgjandi arbeiðssetningur orðaður: Landsstýrismanni og møguliga øðrum, ið kunnu hugsast at stuðla verkætlanini, eitt gott amboð at taka støðu út frá. AHR. Aktivitetirnir skulu ganga út frá Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 8 av 22 Tilmælið verður handað nevndini í Lions Club Eysturoy í juni 2009, sum síðan letur tilmælið víðari til avvarandi landsstýrismann. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 9 av 22 4 Málbólkur Málbólkurin eru fólk, búðsitandi í Eysturoy, sum eru rakt av m.a. apopleksi, morbus bechtrew, parkinson, sclerose og gikt - børn undantikin. Harumframt fevnir málbólkurin um tey, ið ynskja fyribyrgjandi venjingartilboð. Fyri at vera før fyri at bjóða eitt so munagott venjingartilboð sum gjørligt, er neyðugt at avmarka málbólkin til omanfyrinevndu sjúklingabólkar. Í verandi løtu eru almennu tilboðini til okkara málbólk hesi: • • • • • Fyri nøkrum árum síðan, varð E3 nýtt sum intensiv endurvenjingarstøð við innlegging í nakrar vikur hvørja ferð. Hetta tilboð er niðurlagt. Á Klaksvíkar Sjúkrahúsið hava fólk, sum hava havt tørv á miðvísari endurvenjing, verið innløgd í nakrar vikur við jøvnum millumbilum. Hesin møguleiki er ikki til staðar longur. Enn ber til at senda sjúklingar við m.a. apopleksi, gikt, parkinson, sclerose og morbus bechtrew á Suðuroyar Sjúkrahús til intensiva endurvenjing. Fólk úr øllum Føroyum verða send higar eftir ávísing frá lækna ella sjúkrahúsi, tá seingjarpláss og starvsfólkaorka eru til tað. Sum oftast eru tvey pláss tøk til endamálið. Á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi eru 4 pláss tøk til umlætting, sum partvís verða nýtt til endurvenjing av apopleksi sjúklingum og øðrum hart raktum sjúklingum. Til ber at søkja um at verða innlagdur til endurvenjing í 3 vikur hvørja ferð. 4.1 Venjingartilboð í mun til málbólk Av tí at tey, sum hava brúk fyri venjingartilboði í Eysturoy hava ymiskan tørv á venjingum, hava vit býtt venjingartilboðið upp í tríggjar bólkar, alt eftir støðuna hjá brúkaranum. Hesir tríggir bólkar, sum verða lýstir niðanfyri, geva eina greiða fatan av málbólkinum. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 10 av 22 Í okkara bólking av venjingartilboðnum, hava vit gjøgnumgangandi valt, at brúkt hugtøkini fyribyrgjandi venjing, viðlíkahaldsvenjing og endurvenjing. 4.1.1 Fyribyrgjandi venjing Tilboðið um fyribyrgjandi venjing, er ætlað til tey, sum eru “frísk” og búgva heima. Hesi tekna seg til tilboðið og møta sjálvi upp til venjing. Mett verður, at hesin bólkur eigur at fáa bjóða venjingartilboð í minsta lagi 2 ferðir um vikuna, 2 tímar hvørja ferð. Fólk, ið røra seg javnan, eru í minni vanda fyri at fáa heilsuligar trupulleikar, tí er tað sera týdningarmikið, at bjóða fyribyrgjandi venjing á jøvnum føti við viðlíkahalds- og endurvenjing. 4.1.2 Viðlíkahaldsvenjing Tilboðið um viðlíkahaldsvenjing, er ætlað til fólk við førleikatarni, sum eru liðugt viðgjørd, men hava tørv á venjingum fyri at fyribyrgja aðrar heilsuligar trupulleikar, sum kunnu standast av førleikatarninum. Tað er sera umráðandi, at fólk við førleikatarni røra seg ella fáa hjálp til tað. Við at bjóða teimum, ið hava brúk fyri viðlíkahaldsvenjing, eitt tilboð í minsta lagi 2 ferðir um vikuna, 2 tímar hvørja ferð, kann fyribyrgjast, at hesi missa førleikan fyri altíð. Viðlíkahaldsvenjingarnar eru tískil við til at spara Sjúkrahúsverkinum nógvan pening, tí tørvurin fyri at verða innlagdur minkar. 4.1.3 Endurvenjing Tilboðið um endurvenjing, er ætlað teimum, ið hava verið innløgd vegna álvarsliga sjúku. Her verður m.a. hugsað um tey, ið eru rakt av apopleksi. Tá ein verður raktur av apopleksi, verður ein innlagdur á sjúkrahús. Á sjúkrahúsinum fær sjúklingurin bráfeingis hjálp og smávegis endurvenjing. Í dag verður sera lítil tíð og orka sett av til endurvenjing av apopleksiraktum fólki. Tá støðan hjá sjúklinginum er stabil, verður hann útskrivaður til gerandisdagin og sendur heim. Endurvenjingin, sum sjúklingurin fekk , meðan hann var innlagdur, verður ikki hildin viðlíka, tá hann kemur heim. Einki skipað endurvenjingartilboð er til hendan sjúklingabólk, hvørki á sjúkrahúsinum ella í heimatænastuni. Týdningarmikið er við einum miðvísum samstarvi millum tann apopleksirakta, tey avvarandi og heilsustarvsfólkini. Mett verður, at optimala loysnin hevði verið við intensivari endurvenjing við serkønari viðgerð, har sjúklingurin verður innlagdur 2 ferðir um árið í Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 11 av 22 umleið 3 vikur í senn. Í tí tíðini sjúklingurin er heima ella á røktarheimi, skal hesin fáa tilboð um viðlíkahaldsvenjing á jøvnum støði við aðrar sjúklingar við førleikatarni. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 12 av 22 5 Arbeiðsháttur Í arbeiðinum við tilmælinum, hava vit nýtt fylgjandi framferðarhátt: 5.1 Verkætlanarbólkur Vit hava frá byrjan arbeitt í tøttum samstarvi við ein verkætlanarbólk, ið er samansettur í samstarvi við nevndina í Lions Club Eysturoy. Bólkurin hevur møtt til fundar javnan, síðan arbeiðið við tilmælinum byrjaði í mars mánaða í ár. Verkætlanarbólkurin hevur givið góð ráð og fakliga vegleiðing í arbeiðinum. 5.2 Samrøður Fyri at nema okkum eina nóg breiða vitan innan økið, hava vit gjørt samrøður við viðkomandi fakfólk, sum í gerandisdegnum hava partvís tilknýtið til okkara málbólk. Spurningarnir, ið settir vóru, hava havt týdning í staðfestingini, av hvør tørvurin hjá brúkaranum er og í niðurstøðuni av tilmælinum. 5.3 Dátatilfar Vit hava m.a. útvegað okkum hagtøl frá Landsjúkrahúsinum og gjørt nýtslu av tí tilfari, sum finnist á økinum: Kanning av viðurskiftum hjá Apopleksiraktum í Føroyum, Dennis Holm, arbeiðsrit nr.6/2003 Harumframt hevur Heimatænastan, Økið 3, funnið okkum tøl á sjúklingum í Eysturoy, sum hoyra undir málbólkin. Hesi tøl vísa talið á fólki, ið hava tørv á viðlíkahalds- og endurvenjing. Leggjast skal afturat, at tað er torført, at finna hagtøl yvir endurvenjing og yvir fólk við førleikatarni í Eysturoy og Føroyum sum heild. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 13 av 22 5.4 Karmar Vit hava kannað og hugt eftir ymiskum hølum í Eysturoy, ið kunnu vera egnaði til venjingarnar. Niðanfyri er ein listi yvir tey høli, vit hava hugt eftir: Møgulig venjingarhøli í Eysturoy Høli Viðmerkingar Kappróðrarneystið á Glyvrum Ikki nøktandi atkomuviðurskifti og hølið er ov trongt og lítið Heimatænastan á Strondum Ov lítil høli Fimleikahallir í Eysturoy Verða nýttar av skúla í dagtímum og eru tí ikki tøkar, tá tørvur er á tí Eysturoyar Røktar- og Ellisheim Sera vælegnað við 4 hølum, sum kunnu leysgevast í vissan mun: Svimjihylur, gamla fysioterapiin, ergoterapiin og stóri salur í nýggja bygninginum. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 14 av 22 6 Fólkagrundarlag Fyri at lýsa talið á fólki, ið hava tørv á venjingartilboðnum, býta vit upp í málbólkarnar: 6.1.1 Fyribyrgjandi venjing Torført er at koma við einum ávísum tali á teimum, ið kunnu væntast at tekna seg til tilboðið um fyribyrgjandi venjing. Øll, ið eru frísk og búgva heima kunnu tekna seg til tilboðið. Tey, sum væntast at tekna seg til hetta tilboð eru eldri fólk, sum sjálvi megna at koma á staðið. 6.1.2 Viðlíkahalds- og endurvenjing Frá heimatænastuni í Eysturoy, hava vit fingið upplýst, at tað eru 130 sjúklingar, sum hava tørv á viðlíkahalds- og endurvenjing. Her er talan um sjúklingar við m.a. apopleksi, gikt, parkinson, sclerose og morbus bechtrew. Frá sjúkrahúsverkinum hava vit fingið upplýst eitt tal á 1617 fólk í Eysturoy, sum hava verið innløgd frá 1994 til 2007 við neurologiskum ella reumatologiskum sjúkum. Í meðal er hetta 124 sjúklingar um árið. Takast skal við fyrivarni, at nakrir sjúklingar kunnu hava verið innlagdir fleiri ferðir. Nógv bendir á, at talið á fólki í Eysturoy, ið hava tørv á viðlíkahalds- og endurvenjing, er høgt. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 15 av 22 7 Úrslit av kanning Staðfestast kann, at málbólkurin, ið verður viðgjørdur í tilmælinum, hevur sera breiðan tørv. Her verður hugsað um tey starvsfólk, ið eru tengd at tilboðnum, avvarandi hjá sjúklingi, venjingaramboð og flutningur. 7.1 Starvsfólk Okkara kanning hevur víst á, at tørvur er á í minsta lagi tveimum starvsfólkum til at samskipa og útbjóða eitt optimalt venjingartilboð til okkara málbólk. Út frá samrøðum við økisterapeutarnar á Mørkini, er niðurstøðan, at brúk er fyri í minsta lagi einum fysioterapeuti og einum ergoterapeuti. Um fleiri starvsfólk verða knýtt at skipanini, verður mælt til, at eitt hjálparfólk við heilsufakligari útbúgving verður sett. Eitt hjálparfólk stuðlar væl undir arbeiðið hjá fysioterapeutinum og ergoterapeutinum. 7.2 Avvarandi Viðvíkjandi teimum avvarandi at sjúklingum við førleikatarni, vísir okkara kanning, at tørvur er á góðum samstarvi millum sjúkling, avvarandi og heilsustarvsfólk. Sum nú er, hava tey avvarandi mest sum alla ábyrgd viðvíkjandi endurvenjing av t.d. tí apopleksirakta, tá hesin verður útskrivaður av sjúkrahúsi. 7.3 Venjingaramboð Út frá samrøðum við økisterapeutarnar á Mørkini, er m.a. tørvur á fylgjandi venjingaramboðum til at gjøgnumføra nøktandi venjingar: • • • • • • Til hesa venjingar er neyðugt við góðum hølum, alt eftir hvat slag av venjingum talan eru um, og hvussu stóran venjingarbólk man velur at gera. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 16 av 22 7.4 Flutningur AP Bussar tekur sær av praktisku samskipanini viðvíkjandi Serflutningstænastuni í Eysturoy. Ein avtala er gjørd ímillum AP Bussar og Almannastovuna. Eftir at hava tosað við Andrias Poulsen, stjóra í AP Bussum, vita vit, at møgulleiki er hjá felagnum at útbyggja tænastuna, um tørvur skuldi verðið á tí. Í dag eru tveir bussar tøkir til Serflutningstænastuna. Kravið fyri at nýta Serflutningstænastuna, er, at brúkarin søkir Almannastovuna um serflutning og hevur fingið játtan. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 17 av 22 8 Uppskot til skipan Vit tilmæla í hesi verkætlan, at tilboðið um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing skal umsitast, samskipast og útbjóðast av Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi í Runavík. Tilboðið skal skipast sum ein 3 ára royndarverkætlan. Játtanin til royndarverkætlanina verður latin til Eysturoyar Røktar- og Ellisheim at umsita, men áteknað beinleiðis til verkætlanina. Øll venjingartilboðini, sum málbólkurin umfatar, vera á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi. Tá tað snýr seg um hart raktar sjúklingar, ið hava tørv á endurvenjing, verða tvey umlættingarpláss tøk á ellisheiminum til hesar brúkarar. Hesi hava tørv á intensivari venjing við serkønari viðgerð. Sjúklingurin hevur soleiðis møguleika fyri at verða innlagdur 2 ferðir um árið í umleið 3 vikur í senn. Í tí tíðini sjúklingurin er heima ella á røktarheimi, skal hesin fáa tilboð um viðlíkahaldsvenjing á jøvnum støði við aðrar sjúklingar við førleikatarni. Í tí føri at sjúklingurin ikki hevur møguleika fyri at møta til viðlíkahaldsvenjingarnar, verður skipað fyri heimavenjing. Á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi eru sera góðar umstøður og karmar, ið nøkta tørvin hjá okkara málbólki. Drúgvu royndirnar innan umsiting og breiða toymi av starvsfólki við fakligari bakgrund er heilt vist ein fyrimunur. Niðanfyri lýsa vit møguleikarnar við m.a. karmum, starvsfólki og samskipan. 8.1 Starvsfólk Í fyrstu atløgu verður mælt til, at trý fólk verða sett til at røkja tilboðið um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing, ein fysioterapetur, ein ergoterapeutur og eitt hjálparfólk við heilsufakligari bakgrund. Hesi starvsfólk koma at arbeiða beinleiðis undir leiðslu av Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi. Venjingartilboðið skal samskipast av omanfyrinevndu starvsfólkum og um tørvur er á tí, í samstarvi við terapeutarnar á ellisheiminum. Hendan samskipan fevnir um visitering, tilrættalegging av venjingum, venjingartíðum, brúk av hølum og verandi amboðum, herundir møguligt keyp av nýggjari útgerð. Starvsfólkið skal eisini syrgja fyri skjalprógvan, so til ber at eftirmeta verkætlanina. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 18 av 22 Harafturat skal tíð setast av til at gera kunnandi tilfar um tilboðið, sum síðan verður marknaðarført gjøgnum t.d. heimatænastuna, sambýlir, dagtilhald og læknaviðtaluhølir. Í verandi løtu starvast ein fysioterapeutur og tveir ergoterapeutar á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi. Hesir fevna um øll 70/80 búfólkini á ellisheiminum. 8.2 Venjingarhølir Til ber at samskipa tilboðið soleiðis, at fýra hølir í bygninginum verða brúkt til endamálið. 8.2.1 Stóri salur Stóri salurin, sum er partur av nýggjara bygninginum, er sera vælegnaður til fyribyrgjandi venjingar, sum fevnir um tann “fríska” heimabúgvandi brúkaran. Egin inngongd er til stóra salin, so hetta merkir, at tað ikki kemur at órógva tey, sum búgva fast á ellisheiminum í alt ov stóran mun. 8.2.2 Gamla Fysioterapiin, Ergoterapiin og Svimjihylurin Orsøkin til at hesi trý høli verða tikin undir einum er, at hølini liggja lið um lið. Hetta er sera praktiskt, tá hugsað verður um at flyta fólki ímillum ymisku sløgini av venjingum alt eftir tørvi hjá tí einstaka. Hesi høli eru fyrst og fremst ætlaði teimum, ið hava tørv á viðlíkahaldsog endurvenjingum. Svimjihylurin er væl útgjørdur við øllum tí, sum brúk er fyri, tá talan er um at bjóða eina nøktandi venjing til okkara málbólk. 8.2.3 Venjingaramboð Sum nevnt omanfyri í broti 6.1.3 er nóg mikið av venjingaramboðum á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi til at byrja venjingarnar, sum okkara málbólkur hevur tørv á. Neyðugt er tó við eini góðari samskipan millum fysio- og ergoterapiina á ellisheiminum og nýggja tilboðið, soleiðis at hetta ikki órógvar dagligu arbeiðsgongdina á ellisheiminum. Tá hugsað verður um, at samlaða talið á brúkarum verður munandi hægri tá nýggja tilboðið verður sett í verk, er neyðugt at keypa nakað av leysari venjingarútgerð/maskinum. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 19 av 22 8.2.4 Flutningur Viðvíkjandi flutningi til og frá venjing, mæla vit til at tað verður skipað á fylgjandi hátt: • • Almannastovuna um at koma undir Serflutningstænastuna í Eysturoy. • Eysturoy, men eru tó noydd at søkja hetta tilboð. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 19 av 22 8.2.4 Flutningur Viðvíkjandi flutningi til og frá venjing, mæla vit til at tað verður skipað á fylgjandi hátt: • Tey, ið koma til fyribyrgjandi venjing syrgja sjálvi fyri flutningi
• Almannastovuna um at koma undir Serflutningstænastuna í Eysturoy. • Eysturoy, men eru tó noydd at søkja hetta tilboð. 8.2.5 Venjingartilboðið Venjingartilboðið verður skipað í trimum bólkum, sum víst niðanfyri: Venjingartilboð til málbólkin Bólkar Optimal loysn Fyribyrjandi venjing 2 venjingar um vikuna, 2 tímar hvørja ferð (hesi skulu vera sjálvhjálpin) Viðlíkahaldsvenjing 2 venjingar um vikuna, 2 tímar hvørja ferð Endurvenjing Innlegging 2 ferðir um árið, 3 vikur hvørja ferð, við intensivari endurvenjing við serkønari viðgerð. Restina av árinum tilboð um viðlíkahaldsvenjing 8.2.6 Mattilboð á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi Á Ellisheiminum kunnu øll keypa eitt matarkort til kafeteria í nýggjara bygninginumi. Hetta er galdandi bæði fyri vitjandi og brúkarar av dagtilhaldinum. Bólkar mugu tó siga frá frammanundan. Brúkarin fyllir pening á kortið, sum síðan verður brúkt í kafeteria. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 20 av 22 9 Búskaparlig greining Í hesum partinum vísa vit á metta fíggjarliga tørvin, fyri at seta tilboðið í verk. Fíggjarliga metingin byggir á, at tað í meðal eru 50 brúkarar, ið nýta tilboðið regluliga, hóast okkara málbólkur í løtuni fevnir um 120 – 130 brúkarar (smb. tølum frá AHR). Okkara útgangsstøði er, at tilboðið verður rikið út frá Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi. Í samráð við leiðsluna á heiminum, hava vit ikki mett, at neyðugt er við íløgum, fyri at byrja tilboðið. Tó hava vit sett nakað av peningi av til venjingaramboð, grundað á, at tað kann væntast at amboðini, ið heimið longu eigur, slítast skjótari, vegna øktu nýtsluna, sum tilboðið viðførir. Meting av árligum rakstrarútreiðslum Pr. mnð Pensjón pr. mnð. Kostn. pr. ár Búpáss á Røktar- og Ellisheiminum - Fysioterapeutur Lønarstig 25 21.785,50 3.442,11 302.731 Ergoterapeutur Lønarstig 25 21.785,50 3.442,11 302.731 Hjálparfólk við fakligari bakgrund Lønarstig 25 21.785,50 3.442,11 302.731 Arbeiðsmarknaðaravgjøld (3,37%) 31.301 Flutningur 100.000 Umsitingarkostnaður (telefon, skrivstovuhald v.m.) 10.000,00 120.000 Viðlíkahald og dagføring av útgerð: 5.000,00 60.000 El- og Oljunýtsla (svimjihylur v.m.) 50.000 Marknaðarføring: Ger av kunningartilfari 40.000 Annað 50.000 Samlaðar útreiðslur pr. ár 1.359.494 Brúkarainntøkur: Venjing/mnð. á kr. Inntøka pr. ár 50 brúkarir 4 20 40.000 50 brúkarir 8 20 80.000 Inntøkur frá brúkarum pr. ár 120.000 Netto rakstrarútreiðslur pr. ár: kr. 1.239.494 Út frá talvuni omanfyri, síggja vit, at tilboðið er mett at kosta uml. 1.240.000 kr. pr. ár. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 21 av 22 Eitt røktarheimspláss kostar uml. kr. 475.000 pr. ár. Við at seta størri fokus á fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing, kann tað gerast eitt mál at spara 3 røktarheimspláss pr. ár, fyri at tilboðið skal gerast nøktandi. Aðrar sparingar eru eisini við tað at fólk, ið brúka tilboðið, verða lættari at røkja, og tí kunnu frígeva persónligar ressursir og harvið eisini minni lønarkostnaðir. Nógvar kanningar staðfesta, at góð venjingartilboð, sum m.a. eru viðgjørd í hesum tilmæli, og sum ætlanin er at seta í verk á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi, eru ein góð íløga, sum viðførir minni heilsukostnaðir fyri tað almenna og betri lívsgóðsku fyri tann einstaka. Tilmæli um íverksetan av tilboði um fyribyrgjandi-, viðlíkahalds- og endurvenjing í Eysturoy ___________________________________________________________________________ Síða 22 av 22 10 Keldulisti 1. Almanna- og Heilsumálaráðið, 2. Dennis Holm, 3. Karl-Gerhard Hem og Marit Hoem Kvam, behov 4. Samrøður: Laila Solmunde, forkvinna í Meginfelag teirra Brekaðu í Føroyum Kári Rasmussen, kommunulækni Sverri Lamhauge, kommunulækni Andrias Poulsen, praktiskur samskipari av Serflutningstænastuni í Eysturoy Ann Hovland, sjúkrarøktarfrøðingur og nevndarlimur í Heilafelagnum Benadicta S. Ellingsgaard, fysioterapeutur/økisterapeutur á Røktarheiminum Mørkini Tordur J. Niclasen, sjúkrarøktarfrøðingur og leiðari á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi 5. Verkætlanarbólkur: Jóhan Petersen, Lions Club Eysturoy Ann Hovland, sjúkrarøktarfrøðingur og nevndarlimur í Heilafelagnum Anna Petersen, ergoterapeutur og forkvinna í Giktafelag Føroya Ása Hanusson, sjúkrarøktarfrøðingur og leiðari av Heimatænastuni Økið 3 Eydna Justinussen, sjúkrarøktarfrøðingur og varaleiðari av Heimatænastuni Økið 3 Benadicta S. Ellingsgaard, fysioterapeutur/økisterapeutur á Røktarheiminum Mørkini Martha Reyðberg, ergoterapeutur/økisterapeutur á Røktarheiminum Mørkini Tordur J. Niclasen, sjúkrarøktarfrøðingur og leiðari á Eysturoyar Røktar- og Ellisheimi 6. Heimasíður www.hagstova.fo www.mbf.fo www.logting.fo www.logir.fo |
||||||||||
| Giktafelagið Føroyar - Íslandsvegur 10C - 100 Tórshavn - tel. 310237 | ||||||||||